پلاک دندان چیست ؟
پلاک دندان فاکتور چسبنده و بی رنگ از باکتری است که در دندان ها شکل می گیرد.
این باعث می شود که دندان ها ” احساس برآمدگی ” داشته باشند و زمانی که دندان ها تمیز نیست، قابل توجه است.
علت پلاک چیست و چرا آزار دهنده است؟
پلاک زمانی ایجاد می شود که غذاهای حاوی کربوهیدرات ها (قندها و نشاسته ها) مانند شیر، نوشابه، کشمش، کیک و یا آب نبات اغلب روی دندان ها قرار می گیرند.
باکتری هایی که در دهان زندگی می کنند بر روی این غذاها رشد می کنند و در نتیجه باعث تولید اسید می شوند.
در طول زمان، این اسید ها مینای دندان را از بین می برند و منجر به پوسیدگی دندان می شود.
پلاک دندان همچنین می تواند بر روی ریشه های دندان در زیر لثه ایجاد شود و موجب شکست استخوان هایی که از دندان ها حمایت می کنند.
چگونه می توان از تشکیل پلاک جلوگیری کرد؟
- برای جلوگیری از ایجاد پلاک، دندان هایتان حداقل دو بار در روز با یک مسواک نرم براق می شود. توجه ویژه ای به فضایی که لثه ها و دندان ها با آن مواجه هستند. از خمیر دندان حاوی فلوراید استفاده کنید.
- ساییدگی بین دندان ها حداقل یک بار در روز برای حذف ذرات و باکتری های مواد غذایی
- برای پاک کردن باکتری هایی که باعث ایجاد بیماری پلاک و بیماری لثه می شوند، از دهان شوی ضد باکتری استفاده کنید.
- دندانپزشک یا بهداشت دهان و دندان هر ۶ ماه یکبار برای تمیز کردن دندان ها و چک کردن دندان ها باید ببینید.
- اگر دندان مصنوعی مناسب برای شما باشد، از دندانپزشک خود بپرسید.
- Sealants دندان ، یک پوشش نازک و پلاستیکی است که در سطوح جویدن دندان ها رنگ می شود تا از حفره ها و پوسیدگی آنها محافظت شود.
- خوردن یک رژیم غذایی متعادل و محدود کردن تعداد میان وعده های غذا. اگر به یک میان وعده نیاز دارید، غذاهای مغذی مانند ماست ساده، پنیر، میوه یا سبزیجات خام را انتخاب کنید.
- سبزیجات، مانند کرفس، به حذف مواد غذایی کمک می کنند و به بزاق کمک می کنند تا اسید پلاک را خنثی کنند.
نقش دندانپزشک
دندانپزشکان پزشکانی هستند که در بهداشت دهان تخصص دارند. مسئولیت های آنها عبارتند از:
- تشخیص بیماری های دهان
- پیشگیری از بیماریهای دهان و بیماری
- ایجاد برنامه های درمان برای حفظ و یا بازگرداندن بهداشت دهان و دندان بیماران خود.
- تفسیر اشعه ایکس و تست های تشخیصی.
- تضمین مدیریت ایمن بیهوشی.
- نظارت بر رشد و توسعه دندان ها و فک ها.
- انجام اعمال جراحی روی دندان، استخوان و بافت نرم حفره دهان.
جرم دندان چیست؟
اگر پلاک از روی دندان پاک نشود، سخت میشود و به مادهای به نام جرم تبدیل میشود. جرم لایه ضخیمی از مواد معدنی است که به سختی به دندان میچسبد و زیر خط لثه پخش میشود. جرم دندان سلامت دندانها و لثهها را به خطر میاندازد. متاسفانه جرم به هیچ وجه با مسواک زدن و نخ کشیدن از بین نمیرود.
مزایای جرمگیری
جرمگیری مزایای مهم و مشخصی دارد. جرم انباشته شده روی دندان مکانی مناسب برای رشد باکتریهایی است که عامل بیماریهای لثه هستند. همانطور که اشاره شد بیماری لثه عارضه مهمی است که آثار مخرب آن فقط به حفره دهان محدود نمیشود. بنابراین بهتر است به طور منظم به دندانپزشک مراجعه کنید تا مشکلات دهان و دندان در مراحل اولیه تشخیص داده شود و قبل از تبدیل شدن به مسائل جدی درمان شود.
فواید پاک کردن جرم و پلاک از روی دندانها فقط رفع بوی بد دهان نیست. رشد پلاک روی دندانها بخش لاینفکی از بروز مشکلات جدیتر مانند بیماری لثه است. همان طور که اشاره شد بیماری لثه خود مولد عوارض بیشمار دیگری چون ناراحتیهای قلبی ـ عروقی است.
دندانپزشکان جرمگیری دندانها را به دو روش زیر انجام میدهند:
وسایل اولتراسونیک
در روش اولتراسونیک از ارتعاشهایی با فرکانس بالا برای جرمگیری استفاده میشود. دندانپزشک سر دستگاه را که صدای بلندی تولید میکند، روی دندانها حرکت میدهد و به این ترتیب ذرات جرم از روی دندانها جدا میشود، بدون آن که کمترین آسیبی به دندانها وارد شود. مدت زمان جرمگیری به ضخامت جرم بستگی دارد.
وسایل ظریف دستی
پس از اتمام کار با دستگاه اولتراسونیک از وسایل دستی ظریفی برای تراش دادن و پاک کردن ذرات کوچکتر جرم استفاده میشود. این وسایل مطابق با شکل دندانها طراحی شدهاند و سطح دندانها را صاف میکنند. دندانپزشک در نهایت دندانها را پولیش میزند و فلوراید درمانی را نیز انجام میدهد تا دهان خوشبو و دندانها صاف و تمیز شود.
لازم به ذکر است که اگر جرم روی دندانها زیاد باشد و جرم تا زیر خط لثه پخش شده باشد، بیحسی موضعی اعمال میشود تا بیمار کاملاً راحت باشد. درهر حال جرمگیری معمولاً تجربه ناراحت کنندهای نیست.
چند نکتهی دیگر:
-بزاق دهان به تمیز نگه داشتن محیط دهان و لثهها کمک میکند. پس اگر پرهیز غذایی خاصی ندارید برای تحریک غدد بزاقیتان، غذاهای پُرادویه بخورید تا مانع بروز بیماریهای لثه و پوسیدگی دندان شود.
-سعی کنید یک ساعت بعد از خوردن غذا، یک سیب سفت گاز بزنید. این کار دندانهایتان را تمیز و لثهها را تقویت میکند؛
-انجیر هم میتواند دندانهایتان را تقویت کند و موجب تحریک جریان ترشح بزاق شود. انجیر بخورید و حواستان باشد که آن را خوب بجوید؛
-همانطور که میدانید غذاهای فراوریشده حاوی قند و نشاسته هستند، پس مصرف این نوع خوراکیها را محدود کنید تا باکتریهای دهانی نتوانند از قند موجود در غذاهایی که میخورید تغذیه کنند؛
-فراموش نکنید حداقل سالی یکبار برای جرمگیری به دندانپزشکتان مراجعه کنید.
